Feestelijke ALV in Woudsend

De Algemene Ledenvergadering (ALV) van de Sintrale Kommisje Skûtsjesilen (SKS) in de Driuwpôlle in Woudsend verliep op zaterdag 7 maart vooral feestelijk. Commissaris van de Koning Arno Brok was op bezoek en sloot het jubileumjaar af, er werden vijf leden van verdienste benoemd en na het sluiten van de vergadering werd een koninklijke onderscheiding uitgereikt.

Schippers ondersteunen

De SKS gaat onderzoeken hoe toekomstige schippers ondersteund kunnen worden bij het uitvoeren van hun functie, zei voorzitter René Nagelhout van de SKS in zijn welkomstwoord.

Het schipper zijn in de SKS is meer dan alleen zeilen op een skûtsje. Een schipper heeft tegenwoordig meerdere rollen te vervullen, zoals die van manager, teambuilder en gastheer. Oud-voorzitter Peter de Jong en oud-schipper Jeroen Pietersma gaan inventariseren wat schippers nodig hebben bij het vervullen van hun functie en welke ideeën zij hebben voor de toekomst.

Nieuwe schipper

René Nagelhout heette Sander Jzn Meeter, de nieuwe schipper van Huizum, welkom en bedankte zijn voorganger Siete Ezn Meeter voor diens inzet. De oud-schipper van Leeuwarden stapte afgelopen jaar aan boord van Huizum en zeilde een kampioenschap mee.

Er werd een moment van stilte gevraagd voor Jacobus de Vries, Rients Tichelaar en Siebe Jan Henstra, drie leden van verdienste die het afgelopen jaar zijn overleden.

‘Skûtsjesilen ferbynt generaasje en doarpen en stêden’

De SKS stond afgelopen jaar uitgebreid stil bij het 80-jarig jubileum met onder meer de (uitverkochte) theatrale voorstelling Dreamskûtsje in de Sluisfabriek in Drachten.

Commissaris van de Koning Arno Brok, die graag op de uitnodiging van het SKS-bestuur was ingegaan om het jaar af te sluiten, zei dat het skûtsjesilen ook al 80 jaar van grote waarde is voor de provincie. Helemaal in een tijd als deze, is het goed om te ervaren dat er tradities zijn die de inwoners van Fryslân verbinden, vindt hij.

“Op it stuit is it net sa aardich yn ’e wrâld”, stak Commissaris Brok van wal. Hij refereerde aan de oorlogen in onder meer Iran en Gaza. “Wy sitte op ’e socials en alle ellinde komt fuortendaliks binnen. En ek wat de saneamde wrâldlieders fine.” Het is daarom niet verkeerd, vindt Brok, af en toe eens stil te staan bij dat wat ons verbindt en dat wat vrolijk stemt.

Hij noemde als voorbeelden de ontluikende lente en de vondst van het eerste kievitsei. “Wy kinne tankber wêze dat wy yn Fryslân libje mei in grut ferskaat oan tradysjes en minsken dy’t harren dêr foar ynsette. It skûtsjesilen heart dêr ek ta.”

Sinds zijn aantreden, negen jaar geleden, komt de Commissaris jaarlijks met het Friese Statenjacht de wedstrijden om het SKS-Kampioenschap Skûtsjesilen bijwonen. “Ik bin een freon fan it skûtsjesilen en ik fyn it altyd hearlik om der by te wêzen”, aldus Brok die steevast op de slotdag op de Snitser Mar is.

“De SKS-famylje is drager fan it kultureel erfguod. It ferbynt generaasjes en it ferbynt stêden en doarpen. It draacht út wêr’t wy foar stean: it skûtsjesilen giet om de mienskiplikheid.”

De Commissaris ziet uit naar 19 september wanneer pommeranten uit de politiek en het bedrijfsleven strijden om de Friso Bokaal. Deze wedstrijd wordt eens in de drie jaar gezeild en de gasten zien daar altijd naar uit. “De útnoegingen binne de doar wer út. It soe moai wêze alle skûtsjes en skippers dy dei te sjen.”

De Commissaris heeft ook weer zin in het komende kampioenschap. Hij noemt het skûtsjesilen “in  rêstpunt yn in wrâld dy’t dynamysk is. Litte wy inoar fêsthâlde en altyd wer moetsje yn in provinsje dy’t ús ferbynt”.

Het jubileumjaar werd op 22 juli op symbolische wijze in het Fries Scheepvaart Museum in Sneek geopend met het aansteken van een authentieke olielamp. De vlam stond symbool voor het vuur dat al 80 jaar wordt doorgegeven binnen de SKS. De lamp reisde het afgelopen jaar mee naar voor de SKS belangrijke gebeurtenissen. Voorzitter René Nagelhout gaf de lamp terug aan eigenaar Gerhard Pietersma die hem had uitgeleend. De olielamp is al jaren in bezit van de familie en hing in de roef van het skûtsje waarop de mem en beppe van de oud-schipper zijn geboren.

Sponsoren

De SKS is een financieel gezonde vereniging, zei penningmeester Jan Douwe de Boer. “De SKS organisearret al 80 jier in eigen kampioenskip sûnder subsydzjes.” De SKS doet er ook toe. “Wy stean op nûmer 8 yn it rychje fan sterke merken fan Fryslân. Dat is te tankjen oan ús sponsoren en de ynset fan ús frijwilligers.”

Dit jaar wordt rekening gehouden met extra uitgaven voor professionele medische ondersteuning tijdens alle wedstrijden, aldus de penningmeester. Jan de Groot van de commissie Súdwesthoek adviseerde de vergadering het bestuur decharge te verlenen en Lemmer werd gevraagd om voor volgend jaar de kas te controleren.

Hoofdsponsors zijn komend jaar Bouwgroep Dijkstra Draisma, de Friese Rabobanken en FB Oranjewoud. Met het aantrekken van Nutma Schilders uit Dokkum is het aantal co-sponsors weer op peil, zei de penningmeester. De andere co-sponsors zijn: Van der Let & Partners, Heineken, Fritom, NHL Stenden Hogeschool en Omroep Max. Omroepbaas Jan Slagter heeft onlangs toegezegd dat Max de komende drie jaar blijft sponsoren. “It is ek wis dat sy dit jier wer it Skûtsje Journaal útstjoere op NPO 1. Wy ha betrouen dat sy dat de kommende jierren wer dogge, mar yn Omroepland bliuwt it dochs ôfwachtsjen.”

Wimpels

De verkoopprijs van de wimpels is ook dit jaar 12,50 euro. Jaarlijks worden er zo’n 2500 wimpels verkocht. De opbrengst daarvan wordt verdeeld onder de eigenarencommissies. Er wordt gezocht naar opvolgers van de wimpelcommissie, omdat zowel Jan Sjouke van der Heide als Margje de Jong hebben aangegeven ermee te stoppen.

Leden van Verdienste

Tijdens de vergadering werden maar liefst vijf Leden van Verdienste benoemd. Hendrik Hak zette zich onder meer 25 jaar lang in als secretaris van het Lemster Skûtsje, zorgde voor een erkenning van het skûtsjesilen op de lijst van Nederlands Immaterieel Erfgoed en was acht jaar bestuursondersteuner. “In stille krêft op de eftergrûn”, zei voorzitter René Nagelhout. “Wy koene as bestjoer altyd op dy rekkenje.”

Ook scheidende bestuursleden Elisabeth Post (secretaris) en Jan Sjouke van der Heide (voorzitter commissie VSB) werden benoemd tot Leden van Verdienste. Elisabeth was vrijwilliger bij de SKS en maakte samen met Liesbeth van Keimpema in 2020 het jubileumboek Der moat syld wurde voordat zij in 2021 in het bestuur kwam. Jan Sjouke was als voorzitter van de VSB vertegenwoordiger in het SKS-bestuur. Hij was, zei hij in zijn dankwoord, blij dat hij het vertrouwen van de vereniging had gekregen om zijn functie uit te oefenen. In het bestuur zijn Durk Talsma (secretaris) en Thomas Stuiver (VSB) aangeschoven.

Ook erkenning voor Piet Blaauw en Henk van der Pol. Zij organiseerden 25 jaar lang de wedstrijden bij Stavoren. Blaauw regelde de zaken rond de wedstrijd op het water en Van der Pol die op de wal. “Ik sil nea wer dyn rûtebesprekkingen ferjitte”, zei voorzitter René Nagelhout tegen Blaauw. En tegen beide mannen: “De wedstriid sil sûnder jim trochgean, mar sille nea wer itselfde wêze”, waarna hij de mannen het sulveren skûtsje op spelde.

Lid in de Orde van Oranje-Nassau

Na het sluiten van de vergadering volgde een verrassing voor Klaas Boersma. Burgemeester Andries Bouwman van de gemeente Opsterland kwam naar de Driuwpôlle in Woudsend om hem te benoemen tot Lid in de Orde van Oranje-Nassau. De overrompelde Klaas Boersma – “Ik tocht al, wêrom moat ik fan Griet in knap boesgroentsje oan nei de fergadering” – kreeg het lintje voor zijn betrokkenheid bij en inzet voor het behoud van het Fries cultureel erfgoed in het algemeen en het skûtsjesilen in het bijzonder.

Klaas Boersma (82) is zo’n 60 jaar betrokken bij het skûtsjesilen. Hij begon in 1965 als peiler en vervulde daarna veel functies aan boord. Hij was onder meer adviseur aan boord van het Heerenveenster skûtsje de Gerben van Manen. Met het Heerenveenster skûtsje vierde hij veertien kampioenschappen. Vorig jaar zwaaide Klaas Boersma af als bestuurslid van de Stichting skûtsje Gerben van Manen.

“Uw betrokkenheid bij het skûtsjesilen is er een van de buitencategorie. U zag toe op het onderhoud van de Gerben van Manen en u schreef honderden brieven naar de SKS. Kritisch, maar altijd met de beste intentie. Uw vrouw Griet tikte al die brieven altijd uit”, memoreerde de burgemeester.

Klaas Boersma leefde voor het skûtsjesilen, las Brouwer in de aanbevelingsbrieven die worden ingediend bij de aanvraag voor een koninklijke onderscheiding. Enkele citaten: “Klaas leeft voor het skûtsje, hij is een onmisbare spil.” “Klaas kent iedereen, iedereen kent Klaas.” “Klaas weet alles wat zich op en rond het skûtsje heeft afgespeeld” en “Klaas benadert zaken op een eigen, originele manier, zijn praktische denkwijze zet aan tot herziening van meningen”.

Aan de zichtbaar geëmotioneerde Klaas Boersma het laatste woord: “Ik fyn it fantastysk, mar it koe allinnich mar om’t Griet my altyd stipe. It skûtsjesilen wie myn leven en dat is it noch. Fantastysk en tankjewol!”

Wedstrijdverslag SKS 2025 in beeld

Tijdens de algemene jaarvergadering werd onderstaand wedstrijdverslag van SKS 2025 in beeld – door Tom Coehoorn – vertoond.

Foto’s: ThomasVaer Fotografie